Czy żywienie w niedokrwistości ma znaczenie? — Kilka słów o żelazie

Data publikacji: 28 Maj 2019

Niedokrwistość stwierdzona w ciąży a suplementacja żelazem

Niedokrwistość stwierdzona w ciąży może być efektem stosowania diety ubogiej w żelazo (najczęstsza przyczyna), foliany lub witaminę B12.

Kobiety w wieku rozrodczym powinny spożywać 18 mg żelaza dziennie, natomiast w ciąży zapotrzebowanie na ten pierwiastek wzrasta do 27 mg na dobę. Wynika to z nasilonej syntezy hemoglobiny a także pokrycia potrzeb płodu i łożyska jednak pokrycie zapotrzebowania na tym poziomie samą dietą jest bardzo trudne.

W żywności żelazo występuje w dwóch postaciach

– Hemowe (bardzo dobrze przyswajalne) – obecne w mięsie, drobiu, rybach

– Niehemowe (słabiej przyswajalne niż hemowe) – obecne w żywności roślinnej (w szczególności w pełnoziarnistych produktach zbożowych, nasionach roślin strączkowych, orzechach, nasionach), żółtkach jaj.

Do produktów, które zawierają względnie dobrze przyswajalne żelazo niehemowe należą:

– Cytryny

– Pomarańcze

– Pomidory

– Buraki

– Brokuły

– Kapusta

– Dynia

Pamiętajmy, że na wchłanianie żelaza niehemowego mają wpływ inne składniki pokarmowe, które dostarczamy w tym samym posiłku. Hamująco na jego działanie wpływają:

– Polifenole w herbacie, kawie, kakao

– Fityniany w nasionach roślin strączkowych, niektórych warzywach, pełnoziarnistych produktach zbożowych, orzechach, nasionach

– Fosforany w żółtkach jaj

– Szczawiany w warzywach

Z kolei witamina C nasila wchłanianie tego pierwiastka w organizmie.

Zatem w jaki sposób należy prawidłowo skomponować posiłek, aby przyswajalność żelaza była największa?

– W każdym posiłku powinien znajdować się produkt bogaty w witaminę C np. papryka, cytryna

– Wypijaj kawę, herbatę między posiłkami, ale pamiętaj o zachowaniu 1-2 godzinnego odstępu

– Mleko, sery i inne produkty mleczne również spożywaj między posiłkami

– W posiłku bogatym w przedstawicieli żelaza nie przyjmuj suplementów wapnia ani leków alkalizujących zawierających wapń

Szczególnie narażonymi na niedobór tego pierwiastka są wegetarianki, które nie spożywają mięsa, drobiu czy ryb. Żelazo, które przyjmują w diecie jest żelazem wyłącznie niehemowym – czyli słabo przyswajalnym. Z tego powodu Institute of Medicine zaleca aby ciężarne wegetarianki spożywały 48,6mg dziennie.